پژوهشهای تازه مرکز تحقیقات کشاورزی شمال کشور نشان میدهد که علفکش مک بوتیل بهعنوان نسل جدید علفکشهای باریکبرگ، توانسته است کارایی چشمگیری در کنترل سوروف و بندواش در مزارع برنج گیلان و مازندران از خود نشان دهد. این ترکیب انتخابی، پسرویشی و سازگار با محیط زیست است و به دلیل عملکرد ایمن روی گیاه برنج و تخریب سریع در خاک، بهعنوان گزینهای مطمئن برای مدیریت علفهای هرز معرفی شده است.
عملکرد مک بوتیل در کنترل سوروف و بندواش
بر اساس نتایج میدانی، کاربرد این علفکش در محدوده ۵۰۰ تا ۷۵۰ میلیلیتر در هکتار موجب کاهش ۹۵ تا ۹۹ درصدی زیستتوده علفهای هرز باریکبرگ شده است. این میزان کنترل در مقایسه با بسیاری از ترکیبات رایج، بهطور قابلتوجهی بالاتر گزارش شده است.
در گزارش تخصصی منتشرشده آمده است:
کاربرد مک بوتیل در مرحله ۲ تا ۴ برگی علفهای هرز باعث توقف رشد سریع سوروف و بندواش شده و نقش مهمی در کاهش تراکم و پیشگیری از خسارت اولیه محصول دارد.
چرا کنترل سوروف و بندواش اهمیت دارد؟
سوروف و بندواش از مخربترین علفهای هرز شالیزار محسوب میشوند. تنها حضور یک بوته سوروف در مترمربع میتواند عملکرد برنج را بین ۴ تا ۳۰ درصد کاهش دهد. توسعه کشت نشایی و شرایط رطوبتی مناسب، محیطی ایدهآل برای رشد این دو گونه ایجاد کرده است.
- سوروف: Echinochloa crus-galli
- بندواش: Paspalum distichum
- شیوع گسترده در گیلان (تالش، ماسال، شفت، رشت) و مازندران
مکانیسم اثر مک بوتیل
این علفکش از گروه AOPP بوده و با مهار آنزیم ACCase مانع سنتز اسیدهای چرب در سلولهای گیاهی میشود. نتیجه آن توقف رشد، زردی تدریجی و نابودی علفهای هرز باریکبرگ است.
در توضیح مزایای فرمولاسیون OD این محصول آمده است:
مک بوتیل به دلیل پایداری مناسب، پخش یکنواخت روی برگ و نفوذ عالی، یکی از قابل اعتمادترین گزینهها برای مدیریت یکسالهها و چندسالههای باریکبرگ بهشمار میرود.
مقدار و نحوه مصرف
این علفکش در فرمولاسیون ۲۰٪ OD به مقدار ۵۰۰ تا ۷۵۰ میلیلیتر در هکتار توصیه میشود. بهترین زمان مصرف، مرحله ۲ تا ۴ برگی سوروف و شروع رشد فعال بندواش است.
- قابل استفاده در کشت نشایی
- مناسب برای مدیریت مقاومت به سولفونیلاورهها
- ایمن برای برنج در دوز توصیهشده
اظهارات مرتضی نورعلیزاده درباره کارایی مک بوتیل
مرتضی نورعلیزاده، کارشناس ارشد گیاهپزشکی، در تحلیل عملکرد این علفکش اظهار کرد:
مک بوتیل بهدلیل مکانیسم متفاوت نسبت به علفکشهای رایج، میتواند فشار انتخابی روی جمعیتهای مقاوم سوروف را کاهش داده و در مدیریت بلندمدت مقاومت نقش کلیدی داشته باشد.
![]() |
گزارش تصویری از مزرعه آزمایشی
در ادامه، بخشی از تصاویر ثبتشده در آزمایشات میدانی مک بوتیل ارائه میشود:
![]() | ![]() |
مجموعه این یافتهها نشان میدهد مک بوتیل میتواند بهعنوان محصولی موثر، اقتصادی و سازگار با محیط زیست برای کنترل علفهای هرز باریکبرگ شالیزارهای شمال کشور مورد استفاده قرار گیرد.



